Annan hring í húsnæðishringekjunni?
01 júní 2023
Halldór Kári Sigurðarson
Hagfræðingur Húsaskjóls
Húsnæðisverð hefur ekki hækkað að raunvirði undanfarna 12 mánuði. Undanfarna þrjá áratugi hefur húsnæðisverð á höfuðborgarsvæðinu almennt hækkað um 5,1% að raunvirði á hverjum 12 mánuðum og því er óhætt að segja að markaðurinn sé nokkuð kaldur um þessar mundir. Kaupsamningum heldur áfram að fækka og hafa ekki verið færri undanfarinn níu ár, þar að auki kom fram í mánaðarskýrslu HMS í apríl að aðeins 6% seldra íbúða á höfuðborgarsvæðinu í mars voru nýjar en hlutfall nýrra íbúða hefur ekki verið svo lágt síðan árið 2013. Í því samhengi er einnig vert að nefna að gjaldþrot fyrirtækja í byggingastarfsemi og mannvirkjagerð hafa ekki verið fleiri síðan árið 2011.
Heimildir: HMS og Greiningardeild Húsaskjóls (Notast er við VNV án húsnæðis til að forðast hringvísun)
Erfiðleikar við að selja nýjar íbúðir koma ekki á óvart í ljósi mikilla vaxtahækkana en stýrivextir hafa nú hækkað um 8 prósentustig á tveimur árum og standa í 8,75%. Nafnverð húsnæðis hefur þrátt fyrir allt ofangreint sýnt mikinn viðnámsþrótt í gegnum vaxtahækkunarferlið og þekktasta „sófasérfræðingalögmál“ landsins um að húsnæðisverð geti ekki lækkað að nafnverði hefur að mestu haldið hingað til. Það hefur hins vegar leitt til þess að framboð íbúða hefur aukist til muna vegna lítillar sölu og að verðbólga hefur reynst þrálátari en ella sem hefur leitt til hærri vaxta.
Samtök iðnaðarins hafa bent á að háir vextir hafi áhrif á byggingageirann og skv. könnun sem gerð var meðal meðlima samtakanna munu aðildarfélögin hefja byggingu á mun færri íbúðum á næstu 12 mánuðum en undanfarna 12 mánuði.
Á sama tíma er að eiga sér stað fordæmalaus fólksfjölgun hér á landi en íbúum landsins fjölgaði um 11.500 manns í fyrra eða 3,1%.
Á sama tíma er að eiga sér stað fordæmalaus fólksfjölgun hér á landi en íbúum landsins fjölgaði um 11.500 manns í fyrra eða 3,1%.
Heimildir: HMS, Hagstofa Íslands og Greiningardeild Húsaskjóls
Horft fram á við má ætla að til skamms tíma muni hátt vaxtastig halda markaðnum köldum og enn er útlit fyrir verðlækkanir, a.m.k. að raunvirði. Gífurleg fólksfjölgun setur hins vegar þrýsting á eftirspurnarhliðina og ef byggingageirinn bregst við hærri vöxtum með því að draga úr uppbyggingu er ljóst að við munum fara annan hring í húsnæðishringekjunni. Á fyrsta fjórðungi ársins fjölgaði íbúum um 3.000 manns í viðbót og í raun útlit fyrir að fólksfjölgun hér á landi sé verulega vanmetin í mannfjöldaspá Hagstofunnar. Verði mikil fólksfjölgun áfram raunin og takmörkuð íbúðauppbygging þekkjum við niðurstöðuna, en þá má vænta þó nokkurra húsnæðisverðshækkana eftir 2-3 ár.
Vinsælar eignir
Skoða eignina Flétturimi 31
Flétturimi 31
112 Reykjavík
91,8 m2
Fjölbýlishús
312
718 þ.kr./m2
65.900.000 kr.Skoða eignina Suðurhvammur 4
Suðurhvammur 4
220 Hafnarfjörður
267,4 m2
Einbýlishús
825
587 þ.kr./m2
157.000.000 kr.Skoða eignina Barónsstígur 16
Barónsstígur 16
101 Reykjavík
155,1 m2
Einbýlishús
734
1095 þ.kr./m2
169.900.000 kr.Skoða eignina Brattakinn 5
Brattakinn 5
220 Hafnarfjörður
47,6 m2
Fjölbýlishús
312
838 þ.kr./m2
39.900.000 kr.Skoða eignina Hörðukór 3 - Útsýni
Hörðukór 3 - Útsýni
203 Kópavogur
118,9 m2
Fjölbýlishús
413
756 þ.kr./m2
89.900.000 kr.Skoða eignina Vestursíða 16
Vestursíða 16
603 Akureyri
105 m2
Fjölbýlishús
4
Fasteignamat 55.000.000 kr.
TilboðSkoða eignina Flyðrugrandi 14
Flyðrugrandi 14
107 Reykjavík
73 m2
Fjölbýlishús
312
956 þ.kr./m2
69.800.000 kr.Skoða eignina Hafnarstræti 45
Hafnarstræti 45
600 Akureyri
216,1 m2
Einbýlishús
735
153 þ.kr./m2
33.000.000 kr.Skoða eignina Fannafold 22
Fannafold 22
112 Reykjavík
152,6 m2
Einbýlishús
413
Fasteignamat 117.800.000 kr.
TilboðSkoða eignina Álfholt 16
Álfholt 16
220 Hafnarfjörður
105,9 m2
Fjölbýlishús
413
647 þ.kr./m2
68.500.000 kr.